Edukacja finansowa dla każdego

Program wspierany przez:

Odwrócony kredyt hipoteczny

ODWRHIPOTCznF

Od kilku lat, a ostatnio coraz częściej, mówi się o odwróconym kredycie hipotecznym, nazywanym także odwróconą hipoteką. Ma za zadanie wspomóc osoby starsze poprzez dostarczanie im dodatkowych środków finansowych, w związku z zawartą umową między osobą fizyczną czyli właścicielem nieruchomości a instytucją finansową. Dzięki temu seniorowi wypłacany jest zamrożony w nieruchomości kapitał np. w formie rat.

Omawiany produkt finansowy jest propozycją Ministerstwa Finansów, które przygotowało projekt ustawy dotyczący odwróconej hipoteki. Obecnie trwają konsultacje nad ustawą. Zakłada ona, że właściciel nieruchomości zrzeka się prawa do niej po śmierci, jednak zachowuje prawo do swobodnego nim dysponowania do końca życia. Bank ma wypłacać klientowi określoną kwotę pieniędzy, a zabezpieczenie stanowi hipoteka na nieruchomości.

Obowiązkiem osoby, która zawarła umowę z instytucją finansową jest utrzymywanie nieruchomości we właściwym stanie. Po śmierci właściciela, własność zostaje przeniesiona na bank, który może przyjąć spłatę kredytu przez spadkobierców, lub sprzedaje nieruchomość – w tej sytuacji spadkobiercy mieliby otrzymać różnicę pomiędzy kwotą kredytu, a kwotą uzyskaną ze sprzedaży.

Aby móc zawrzeć umowę odwróconego kredytu hipotecznego należałoby spełnić kilka warunków, m.in. posiadać prawo do nieruchomości, utrzymywać ją w stanie niepogorszonym, zamieszkiwać w niej i być w odpowiednim wieku, który by kwalifikował do otrzymania kredytu. Wysokość wypłacanego świadczenia będzie różna dla kobiet i mężczyzn, dlatego ze względu na krótszy przewidywany okres trwania życia mężczyzn, raty im wypłacane będą znacznie wyższe niż w przypadku kobiet. Poza tym większe szanse na odwróconą hipotekę mają posiadacze domów jednorodzinnych niezależenie od lokalizacji oraz mieszkań w dobrej lokalizacji.

Celem ustawy jest stworzenie bezpieczeństwa i przejrzystości transakcji, tak aby odwrócona hipoteka była stosowana i oferowana przez kontrolowane i nadzorowane instytucje, np. banki. Obecnie, podobny do hipoteki odwróconej instrument, oferują firmy – fundusze hipoteczne, w formie dożywotniej renty z hipoteki lub poprzez umowę dożywocia. Regulują je przepisy art. 903 i art. 908 Kodeksu cywilnego. Interes seniora zabezpieczają więc tylko Kodeks cywilny i Kodeks postępowania cywilnego. W tej postaci przepisy mogą stwarzać pewne zagrożenie dla starszych osób, poprzez niejednoznaczne określenie praw i obowiązków obu stron umowy. Poza tym, w związku z umową dożywocia, właściciel traci prawo do mieszkania czy domu, tym samym spadkobiercy nie będą mieli po jego śmierci prawa do nieruchomości.

Jak ważne wydaje się być prawne uregulowanie instytucji odwróconego kredytu hipotecznego świadczy fakt, że Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wszczął wobec jednej z firm postępowanie o wpisanie do rejestru klauzul niedozwolonych, pięciu postanowień znajdujących się w umowach dożywocia tej firmy, które rażąco naruszają prawa konsumentów.

Odwrócony kredyt hipoteczny, jeśli dodatkowo będzie obwarowany planowaną ustawą, daje starszym osobom możliwość polepszenia swojej sytuacji finansowej i zwiększenia poczucia bezpieczeństwa. Być może alternatywa odwróconej hipoteki wpłynie również pozytywnie na chęć niesienia pomocy seniorom przez najbliższą rodzinę.

Magdalena Głowacka

Ta witryna używa plików cookie, aby zapewnić użytkownikom maksymalny komfort przeglądania.
Aby dowiedzieć się więcej na temat cookies oraz w jaki sposób je wykorzystujemy, kliknij więcej informacji.